بسم الله الرحمن الرحیم
"بعد از سلامتی، خنده، بزرگترین نعمت خداست." (امام علی علیه السلام)
خنده در واقع مولفه ای است که در چهره ظاهر میشود و یک نمود ظاهری از احساس
درونی انسان است؛ که علاوه بر ویژگی ها و تاثیرات ظاهری که دارد، تأثیرات بسیار
عمیق تر نیز بر روح و جسم ما میگذارد.
یکی از مواردی که میتوان به آن اشاره نمود، تاثیر آن بر سلامت جسمانی است.
امروزه دانشمندان کشف کرده اند که خنده، با کاهش کورتیزول، با افزایش فعالیت
سلولهای کاهنده در افزایش ترشح سیتوکنین، باعث تقویت سیستم ایمنی بدن شده و همین
امر مانعی است که در هنگام ورود ویروس ها و میکروب ها، از نفوذ آنها به سلولهای
بدن جلوگیری کرده و باعث کاهش احتمال وقوع بیماری در افراد میشود.
پژوهشگران سوئیسی نیز معتقدند که پس از هر خنده و یا فعالیت شادی بخش تا نیم
ساعت قدرت دفاعی بدن افزایش می یابد. همچنین خنده باعث ایجاد لذت و
رضایت از زندگی در فرد میشود و این امر به دلیل افزایش ترشح "دوپامین" –که یک ناقل شیمیایی در ایجاد احساس لذت است- میباشد.
تحقیقات نشان داده كه متاسفانه خنده با افزایش تحصیلات دانشگاهی نسبت عکس دارد؛
یعنی هرچه افراد به مدارج تحصیلی بالاتری دست می یابند، کمتر و دیرتر میخندند و
این امر میتواند به دلیل وجود شرایط و موقعیتهایی است که در اجتماع برای فرد، به
واسطه تحصیلاتش، فراهم میشود و نیازمند بروز رفتاری خاص، از جانب فرد است.
البته این امر ممکن است متاثر از افزایش آگاهی نسبت به شرایط موجود، و در پی آن،
ایجاد ناراحتی درونی در فرد، نیز باشد.
حال قصد دارم به بیان تأثیر خنده بر برخی از بیماری ها بپردازم:
بیماری دیابت:
در ژاپن، "موراکامی" تحقیقاتی را شروع کرده که با توجه به افزایش هزینه های
درمانی در این کشور، از روشی کم هزینه تر برای درمان دیابت استفاده کنند. یک شرکت
انتشاراتی بهداشتی نیز تحت راهنمایی های تیم تحقیقاتی وی، شروع به فروش DVDهایی کرده که در
آنها به افراد دیابتی آموزش خنده داده میشود.
بیماری های قلبی:
خنده با کاهش و زدودن احساسات منفی، نقش مهمی در پیشگیری از
حملات قلبی دارد و نوعی ماساژ قوی برای قلب است.
پژوهش ها نشان داده است که خندیدن از بروز انواع سکته ها و
لخته شدن خون در رگ ها جلوگیری می کند.
بهبودی پس از سکته:
تحقیقات دانشمندان نشان میدهد، خنده بهترین درمان برای
افرادی به شمار میرود که دوران بهبودی پس از سکته قلبی را میگذرانند زیرا فشار خون
آنان را کاهش میدهد.
کاهش درد در دوران بیماری:
بدن ما به طور طبیعی مجهز به مواد شیمیایی ضد دردی است که
در صورت لزوم، برای تحفیف درد، از مغز آزاد میشود و آندرونفین نام دارد. خندیدن
باعث افزایش ترشح این مواد میشود؛ تا جایی که محققان در دانشگاه سریلند به این
نتیجه رسیده اند که خنده داروی بسیاری از بیماری هاست و چنانچه این حالت به اندازه
طبیعی در بشر به وجود آید، هرگز بیماری رشد نخواهد کرد.
کاهش وزن:
محققان دانشگاه واندربیلت معتقدند که خندیدن موجب سوختن
مقدای از کالری های بدن میشود و هرچه میزان و تعداد دفعات خندیدن بیشتر باشد،
مقدار کالری که سوزانده میشود نیز بیشتر خواهد بود.
همچنین به دلیل اینکه خندیدن، نوعی ورزش به حساب میآید، برای افراد چاق، کاهش وزن و برای افراد
لاغر، افزایش وزن (تناسب اندام) را به دنبال دارد.
بیماری های دستگاه گوارشی
بیماری های گوارشی، در وهله اول، متأثر از استرس است و معده
نخستین عضوی است که از استرس تأثیر میگیرد اما وقتی ما میخندیم، اندام های داخلی
ما به وسیله خنده به قولی ماساژ داده میشود و عضلات مختلف، با تکان های یکنواخت،
خصوصا هنگام صرف غذا، به هضم و جذب، کمک زیادی میکنند. همچنین خنده از طریق کاهش
ترشح هورمونهایی که باعث افزایش استرس در فرد میشود نیز، به پیشگیری از این دسته بیماریها،
کمک میکند.
تنها مورد در منع زیاد خندیدن:
تنها در یک مورد است که دانشمندان در رابطه با خندیدن، هشدار داده اند و آن بیماران مبتلا به آسم هستند! بر اساس نتایج یک پژوهش تازه، بیش از نیمی از کسانی که مبتلا به آسم هستند، به دنبال خندیدن، دچار حمله تنفسی میشوند.
نظر یکی از متخصصین در مورد خندیدن:
دکتر "ایرج روحانی" متخصص مغز و اعصاب، در مصاحبه
با خبرنگار ایرنا چنین گفت:
خندیدن، ظرفیت ریه های افراد را افزایش داده و موجب وارد
شدن اکسیژن بیشتری به سلولها میشود و این باعث میشود که مغز با دریافت اکسیژن
بیشتر، بهتر عمل کند.
وی با اشاره به این که خنده باعث افزایش آندرفین مغز –موجبه شادی و سرخوشی- میشود، افزود: به همین
علت است که خنده از سکته های قلبی، مغزی، تنگی رگ های قلبی و بیماریهای تنفسی و ده
ها بیماری دیگر به خوبی پیشگیری میکند.
وی یادآور شد: خنده همچنین برای بسیاری از بیماریهای عصبی
از جمله "ام اس" و "صرع"، حکم داروی مسکن و آرام بخش دارد.
دکتر روحانی در ادامه افزود: خنده علاوه بر اینکه باعث
انبساط عروقی و عضلات میشود، تعادل ترشح هورمونها را نیز باعث شده و در پی آن،
کلسترول خون را کاهش میدهد و ایمنی بدن را در مقابل بیماری ها بالا میبرد.
نکات دیگری در مورد خنده:
خندیدن جریان خون را 22 درصد افزایش میدهد.
خنده با افزایش نشاط در فرد، در طولانی نمودن عمر، نقش موثر دارد.
خنده، گرفتگی های عضلانی را برطرف می سازد.
اولین رفلکس مثبت یک نوزاد، خنده است.
و...
برخلاف تصور بسیاری از افراد، خنده، برخلاف اخم، به علت کشیده شدن پوست در
هنگام خنده، باعث شادابی و رفع چین و چروک از آن میگردد.
خنده را همچنین میتوان به عنوان یک ورزش در نظر گرفت؛ چرا که خنده یکی از
مهمترین ورزشهاست؛ و هیچ ورزشی نمیتواند مثل خنده بیشتر عضلات بدن را به جنبش
درآورد.
روزانه 15 دقیقه خندیدن، بخش زیادی از منافع حاصل از پیاده روی صبحگاهی را در بر
دارد.
در پایان بد نیست بدانید که خنده، مسری است؛ بنابراین اگر شما آن را وارد
زندگی کنید، به اطرافیان خود نیز کمک میکنید تا بیشتر بخندند و این فوائد را هم
درک کنند.
به این ترتیب با بهبود خلق اطرافیان، سطوح استرس را کاهش داده و از این طریق حتی
کیفیت روابط اجتماعی خود با آنان را نیز افزایش خواهید داد.
منبع:
کتاب خنده درمانی
مولف: مصطفی وفایی
